رفتن به محتوای اصلی
COBIT

طراحی نظام حاکمیت با COBIT؛ از اهداف کسب‌وکار تا اولویت‌ها

یک مسیر عملی برای تعیین دامنه، مسئولیت‌ها و اولویت‌های حاکمیت متناسب با شرایط سازمان.

پیش از انتخاب فرایندها، مسئله را مشخص کنید

طراحی را با سه پرسش آغاز کنید: چه نتیجه‌ای برای کسب‌وکار مهم است؟ کدام تصمیم فناوری بیشترین اثر را بر آن دارد؟ چه کسی اختیار تصمیم‌گیری دارد؟ پاسخ‌ها باید با مدیران کسب‌وکار بررسی شوند، نه فقط در جلسه کارشناسان IT.

برای مثال «بهبود فناوری اطلاعات» دامنه روشنی نیست. «کاهش اختلال در فروش اینترنتی و روشن‌شدن مسئول تصمیم تغییرات پرریسک» نقطه شروع قابل بررسی‌تری است. وضعیت موجود و نتیجه مورد انتظار را با داده‌های واقعی ثبت کنید.

فاکتورهای طراحی، زمینه تصمیم هستند

راهنمای طراحی COBIT 2019 برای متناسب‌سازی نظام حاکمیت با ویژگی‌های سازمان ارائه شده است. راهبرد، ریسک‌ها و شرایط فناوری می‌توانند بر انتخاب اولویت‌ها اثر بگذارند. ابزار رسمی طراحی را از منابع ISACA تهیه کنید؛ این صفحه جایگزین آن نیست.

پیشنهاد اجرایی: کنار هر اولویت، دلیل انتخاب را بنویسید. اگر دو واحد با هم اختلاف دارند، فرض‌هایشان را آشکار کنید. ممکن است یکی هزینه را معیار بداند و دیگری تحمل توقف را؛ تبدیل این اختلاف به یک عدد بدون توافق مدیریتی مشکل را پنهان می‌کند.

مسئولیت و خروجی را هم‌زمان طراحی کنید

برای هر تصمیم مهم، نقش پیشنهاددهنده، تصویب‌کننده، اجراکننده و دریافت‌کننده گزارش را مشخص کنید. عنوان کلی «واحد فناوری اطلاعات» برای پاسخ‌گویی کافی نیست؛ باید معلوم باشد چه نقشی در چه شرایطی تصمیم را می‌گیرد.

خروجی هر فعالیت را نیز تعریف کنید. بازبینی دسترسی باید به نتیجه و اقدام برسد: چه دسترسی‌هایی تأیید شدند، چه مواردی باید حذف شوند و چه کسی نتیجه را پیگیری می‌کند؟ صورت‌جلسه بدون تصمیم یا اقدام، شاهد کافی برای بهبود نیست.

بسته تحویل طراحی

پیشنهاد ما برای خروجی مرحله طراحی: شرح دامنه، فهرست ذی‌نفعان، اولویت‌های دارای دلیل، جدول مسئولیت و شاخص‌های اولیه. کنار هر مورد تاریخ بازبینی بگذارید تا طراحی با تغییر کسب‌وکار قابل اصلاح بماند.

پیش از اجرای گسترده، طراحی را روی یک سرویس مهم امتحان کنید. اگر مسئولیت‌ها در عمل مبهم‌اند یا شواهد قابل جمع‌آوری نیستند، همان‌جا طرح را اصلاح کنید. سپس به راهنمای پیاده‌سازی بروید.

مطالعه مرتبط

مرجع: ISACA؛ منبع رسمی چارچوب. مثال‌ها و پیشنهادهای اجرایی این صفحه، توضیحات تحریریه مدانت هستند.

55